Het kabinet wil dat woningcorporaties huurders met een hoger inkomen verplicht een extra huurverhoging geven, en onderzoekt daarnaast een huurverhoging op basis van spaargeld. De Woonbond is er fel op tegen en noemt het plan een huurdersbelasting, schreef de huurdersorganisatie op 15 oktober. Een plan dat over hogere inkomens gaat, klinkt als iets wat aan studenten voorbijgaat. Voor je kamer klopt dat ook grotendeels. Maar er zitten twee situaties in waar het je wel raakt, en die staan in geen enkel bericht over dit plan.
Wat het kabinet precies wil
De inkomensafhankelijke huurverhoging bestaat al sinds 2013. Een corporatie mag dan bovenop de gewone verhoging een extra bedrag vragen als het inkomen van het huishouden boven een grens ligt. Tot nu toe is dat een keuze, en volgens de Woonbond maakt ongeveer driekwart van de corporaties er al gebruik van. Het kabinet wil er een verplichting van maken.
De grenzen voor 2026 staan op de themapagina van de Woonbond. Woon je alleen en verdien je tussen 59.504 en 70.149 euro per jaar, dan mag de corporatie 50 euro extra per maand vragen. Daarboven wordt het 100 euro. Voor een huishouden van meer personen liggen de grenzen op 68.858 en 93.531 euro. Het gaat om het gezamenlijke inkomen van iedereen van 23 jaar en ouder die op het adres woont.
Daarnaast kijkt het kabinet naar een vermogensafhankelijke huurverhoging, dus extra huur voor wie spaargeld heeft. Hoe die eruit moet zien is nog niet bekend. Het is allemaal nog een plan en geen wet.
Op een kamer geldt het niet
Dit is het goede nieuws, en het staat in de wet zelf. Artikel 252a van boek 7 van het Burgerlijk Wetboek staat de inkomensafhankelijke huurverhoging alleen toe bij woonruimte die een zelfstandige woning vormt. Een kamer waarbij je keuken, douche of toilet deelt met huisgenoten is dat niet. Of je nu bij een corporatie als DUWO huurt of bij een particulier, op een onzelfstandige kamer kan deze extra verhoging niet worden opgelegd. Je huur mag natuurlijk wel gewoon jaarlijks omhoog, en hoe ver dat mag lees je in ons stuk over wat je doet bij een flinke huurverhoging.
Woon je in een studio met een eigen voordeur, keuken en toilet, dan huur je wel een zelfstandige woning. In theorie valt die dan onder de regeling. In de praktijk zit vrijwel geen student met een studiefinanciering en een bijbaan in de buurt van 59.504 euro per jaar.
Thuiswonend en 23 of ouder, dan tel je mee
Hier zit het eerste punt dat wel over jou gaat. Woon je nog bij je ouders in een sociale huurwoning en ben je 23 jaar of ouder, dan telt jouw inkomen mee in het huishoudinkomen. Dat schrijft de Woonbond er ook bij, met het voorbeeld van volwassen kinderen die thuis blijven wonen omdat ze geen huis kunnen vinden. Een huurder liet via het meldpunt weten dat de woonlasten daardoor 50 tot 100 euro per maand stijgen.
Een rekensom laat zien hoe snel dat gaat. Verdienen je ouders samen 60.000 euro en heb jij met je bijbaan of stage 10.000 euro verdiend, dan komt het huishouden op 70.000 euro. Dat ligt boven de grens van 68.858 euro voor meerpersoonshuishoudens, en dan mag de corporatie 50 euro extra per maand vragen. Jouw bijbaan betaalt dan dus deels de huur van je ouders. Wordt de regeling verplicht, dan hangt dat niet meer af van de vraag of hun corporatie er toevallig voor kiest. Wij vinden dat een wrange uitkomst van een woningmarkt waarin jongeren juist thuis blijven wonen omdat er niets te huur is.
Ga je op kamers, dan kunnen je ouders bezwaar maken
Het tweede punt werkt in je voordeel. De Woonbond legt uit dat een inkomensafhankelijke huurverhoging niet klopt als de samenstelling van het huishouden is veranderd, bijvoorbeeld omdat een volwassen kind met een eigen inkomen uit huis is gegaan. De verhuurder werkt met een inkomensindicatie van de Belastingdienst die in februari is opgevraagd. Ben je daarna verhuisd, dan kunnen je ouders bezwaar maken en krijgen ze bij een geslaagd bezwaar alleen de gewone huurverhoging.
Daarvoor moet wel op papier staan dat je weg bent. Dat betekent dat je je op tijd op je kameradres inschrijft. Hoe dat werkt en waarom het ook om andere redenen verstandig is, staat in ons stuk over inschrijven bij de gemeente als je op kamers gaat. Dat je ouders hun extra huurverhoging kunnen laten terugdraaien als het huishoudinkomen daalt, geldt overigens ook voor verhogingen uit eerdere jaren.
Na je studie wordt het jouw probleem
De regeling gaat pas echt over jou op het moment dat je na je studie een zelfstandige sociale huurwoning krijgt en je inkomen stijgt. De Woonbond wijst erop dat het extra geld corporaties geen nieuwe woningen oplevert, en dat de maatregel vooral ingrijpt in het leven van huurders. Voor starters betekent het dat wie in een sociale huurwoning blijft wonen terwijl het salaris groeit, steeds meer gaat betalen, terwijl een betaalbare middenhuurwoning om naar door te stromen nauwelijks te vinden is.
Waar je je zegje doet
De Woonbond verzamelt praktijkverhalen via het meldpunt kabinetsplannen huurverhoging, om politici te laten zien wat het plan in de praktijk doet. Woon je als 23-plusser thuis en telt jouw inkomen mee, dan is jouw verhaal precies het soort voorbeeld dat daar nog weinig binnenkomt. De bond had eerder ook al een apart meldpunt voor jongeren en starters, waar je terechtkunt met bredere woonproblemen. Wie wil weten hoe het plan in elkaar steekt, kan het webinar terugkijken dat de Woonbond op 13 oktober over de kabinetsplannen hield.
